Het ontwikkelde materiaal blijft beschikbaar via de verschillende deelnemende organisaties. De website van Jeugdzorg: Goed Werk blijft voorlopig ook gewoon in de lucht.

Wij hopen natuurlijk dat we een positieve bijdrage hebben geleverd aan de jeugdzorg. Een sector om trots op te zijn!

Het onderzoek vindt plaats met behulp van het standaard AWO-instrument van de InternetSpiegel. Dit instrument bevat onder andere een gestandaardiseerde vragenlijst en een proces voor de uitvoering. Na afloop ontvangt de deelnemende organisatie een rapport met bevindingen.
De onderzoeken worden uitgevoerd via groepstrajecten. Dit houdt in dat een groep van organisaties op hetzelfde moment in het jaar hun onderzoek uitvoert. Op die manier kan het beschikbare budget efficiënt worden aangewend en worden organisaties in staat gesteld van elkaar te leren.

Inhoud van het groepstraject
Het onderzoek bestaat uit een (digitale) vragenlijst die via internet wordt aangeboden. Tijdens het groepstraject worden twee gezamenlijke bijeenkomsten georganiseerd. Vooraf een plenaire informatiebijeenkomst en na afloop een resultatenbijeenkomst waarin aandacht is voor de rapportage.
Elke deelnemende organisatie wijst een coördinator voor het onderzoek aan. De coördinator fungeert als contactpersoon voor de uitvoering van het onderzoek, is aanwezig bij de groepsbijeenkomsten en voert de benodigde acties in de betreffende organisatie uit om het onderzoek te laten plaatsvinden. De coördinator ontvangt een hulp- en instructiedocument waarin de praktische stappen van het onderzoek uitgelegd worden.
Het traject en de bijbehorende onderzoeken worden geleid door TNS-NIPO, de exploitant van het instrumentarium van de InternetSpiegel.
Met elke deelnemende organisatie wordt een gebruikersovereenkomst gesloten die ondertekend dient te worden voorafgaand aan de start van het traject.

Aantal deelnemers en procedure
Er kunnen binnen het beschikbare budget voor Jeugdzorg naar schatting 9 organisaties deelnemen aan het onderzoek. Het exacte aantal deelnemers hangt af van de omvang van de organisaties. FCB Jeugdzorg is verantwoordelijk voor de selectie van de deelnemende organisaties. Belangrijk selectiecriterium is de volgorde van aanmelding. Neem voor aanmelden of meer informatie contact op met fcb; Marja van Dijk email: mvandijk@fcb.nl
Aanmelden kan tot 15 september 2012.

Agressie is een gegeven in de jeugdzorg. Ermee omgaan maakt deel uit van het professioneel handelen. Maar hoe vind je een goede balans tussen harde maatregelen (aangifte doen, werk staken) en zachte voorwaarden (klimaat en communicatie)?

180 deelnemers en drie hoofdgasten gingen in discussie tijdens het congres Jeugdzorg: Zo! op maandag 11 juni jl. in Nieuwegein.

Hoe moeten we het thema veiligheid interpreteren?

Dagvoorzitter Eelco Koolhuis nodigt de drie hoofdgasten van de ochtend uit ieder hun visie te geven op het thema veiligheid. Hans Wijers, landelijk onderhandelaar voor cao jeugdzorg bij Abvakabo FNV: “We hebben het zeker ook over emotionele veiligheid, niet per se over fysiek belagen. Sociale media worden momenteel nogal eens misbruikt om medewerkers aan de schandpaal te nagelen. Ik denk ook aan emotionele chantage door cliënten, ouders of grootouders. Door dit soort acties komt de gemoedsrust van de medewerker in het geding.”

René Meuwissen, bestuurder Jeugdzorg Nederland en algemeen directeur Bureau Jeugdzorg stadsregio Rotterdam: “Als je aan 100 medewerkers in de jeugdzorg vraagt waar zij aan denken bij het woord veiligheid, zullen 99 van hen dat interpreteren als de veiligheid van kinderen. Wij zijn er immers om de veiligheid van kinderen te waarborgen. Daarbij vergeten we onze eigen veiligheid wel eens. Maar eigen veiligheid is juist een voorwaarde om de veiligheid van kinderen te kunnen garanderen.”

Ahmed Marcouch, ex-politieman en Kamerlid PvdA, portefeuille veiligheid en justitie: “Als politieman, maar net zo goed als medewerker in de jeugdzorg, moet je je steeds afvragen in hoeverre je goed voorbereid en in staat bent om je werk  veilig te doen. Is er back-up aanwezig als het onverhoopt misgaat? Medewerkers moeten het gevoel hebben dat ze er niet alleen voor staan en dat gevoelens van onbehagen en angst niet onprofessioneel zijn. Er bestaat helaas nog te veel angst om het over die angst te hebben.”

Hoort agressie eigenlijk niet gewoon bij dit werk?

Marcouch geeft een verrassende, niet politiek-correcte reactie: “Ik denk het wel. Je gaat nu eenmaal op problemen af, dat is de essentie van dit werk. Moeilijk nieuws kan tot agressie leiden. Wat er níet bijhoort, is dat we die agressie accepteren. Agressie is niet normaal; onveiligheid en angst die je ervaart in je werk evenmin.”

Wijers: “De media en de politiek leggen veel nadruk op agressie richting geüniformeerde diensten. De agressie in sectoren zoals jeugdzorg blijft onderbelicht. Ik vind dat we agressie tegen medewerkers in de publieke sector nooit mogen accepteren, in welke sector dan ook.”

Welke thema’s zijn onderbelicht gebleven?

Voordat de workshoprondes starten, inventariseert de dagvoorzitter alle onderwerpen die volgens de congresdeelnemers onderbelicht blijven. Een greep uit de suggesties:

• De veiligheid tussen cliënten onderling. Hoe gaan we binnen gemengde behandelgroepen om met dominante jongens en meisjes die hun grenzen moeilijk aangeven?
• Wees alert op en heb aandacht voor onaangename signalen in de situaties waarin je je bevindt, voorafgaand aan een escalatie. Durf zaken bespreekbaar te maken, vertrouw op je intuïtie. Leer die signalen bij jezelf herkennen. Staak eventueel je werk of de behandeling.
• Waar liggen je eigen grenzen? Wanneer doe je aangifte? Of maakt aangifte doen het alleen maar erger?
• Ontwikkel een methode/checklist voor risico-inschatting, bijvoorbeeld bij huisbezoeken.
• Hoe liggen de verhoudingen tussen medewerkers onderling? Er kan onderhuids veel spelen.

Aangifte belangrijk signaal naar de maatschappij

René Meuwissen: “Ik ben het niet eens met de stelling dat aangifte doen het alleen maar erger maakt. Door aangifte te doen, zeg je als organisatie: wij accepteren dit niet. Laat de medewerker niet zelf aangifte doen, maar doe dit als totale organisatie. Maak hierover afspraken met de politie. Eventueel kun je anoniem aangifte doen. Ik vind aangifte een belangrijk signaal naar de maatschappij: hier is een grens overschreden.”

Ahmed Marcouch over professionaliteit: “We hebben het nog niet gehad over de complexe multiculturaliteit in Nederland. Heel veel organisaties zijn niet toegerust om in gezinnen te interveniëren waar op de achtergrond in het Marokkaans commentaar wordt geleverd. Dat schept een onbehaaglijke sfeer en vraagt om professionaliteit.”

Meuwissen: “Ik vind het ontzettend belangrijk dat er een goede balans is tussen harde maatregelen enerzijds: agressietrainingen, preventiemaatregelen, afspraken met ketenpartners politie en justitie, en de zachte kant: klimaat, communicatie en voorwaarden scheppen voor medewerkers om op een professionele wijze hun werk te doen.”

Toetstheater

De congresdag wordt afgerond met een interactief rollenspel door het Toetstheater. Drie acteurs en één voice-over spelen enkele scènes binnen de fictieve jeugdzorgorganisatie Stagnatius. Groepsleider Kees maakt nogal wat fouten in zijn benadering van de dwarse puber Jessie op zijn leefgroep. Zijn teammanager Karin kan trouwens ook wel wat tips gebruiken. Aan de hand van suggesties en verbetertips uit de zaal doen de acteurs de scènes nog een dunnetjes over, net zo lang tot zich een bevredigend plot ontvouwt. Met de wijze woorden: “Zoek met je gevoel naar verstandige oplossingen” besluit dagvoorzitter Eelco Koolhuis het congres.

De VPT AWARD wordt jaarlijks uitgereikt aan de organisatie die de meest effectieve en inspirerende aanpak van agressie en geweld tegen medewerkers met een publieke taak binnen de organisatie heeft ingevoerd. De VPT AWARD bestaat uit een kunstwerk en een bedrag van 25.000 euro dat moet worden besteed aan de aanpak van agressie en geweld.

De winnaar wordt uit de drie genomineerden gekozen door de bezoekers van de VPT-Beurs op 1 november 2012 in de Rijtuigenloods te Amersfoort.

Meer informatie en het inschrijfformulier vindt u op www.vptaward.nl.

Je kunt de tool eenvoudig downloaden en op het bureaublad van je computer zetten. Er is ook een papieren versie beschikbaar. Meer informatie >

Het congres Jeugdzorg: Zo! Veiligheid en agressie als professionele uitdaging is op maandag 11 juni 2012 in NBC Nieuwegein.

Lees meer over congres Jeugdzorg: Zo! en over de workshops.

Inschrijven kan nog!

“Je werkt in de jeugdzorg, een vak dat er toe doet en op veel fronten uitdagend is. Juist dit uitdagende werk vraagt ook veel van je en brengt soms emotionele belasting met zich mee. Langer durende emotionele belasting leidt tot ongezonde spanning en stress. “

In opdracht van sociale partners is de jeugdzorg is de training Veerkracht in je werk ontwikkeld. Speciaal voor medewerkers in de jeugdzorg. Deze training leert jeugdzorgwerkers bewust worden van wat bij hen emotionele druk veroorzaakt en hoe zij  hiermee omgaan . Deelnemers aan de training krijgen handvatten om hier grip op te krijgen.. Op een praktische manier wordt samengewerkt met collega’s uit de jeugdzorg aan persoonlijke vragen. Na het volgen van dit programma zijn de deelnemers  in staat om beter om te gaan met emotionele belasting in het werk.

Het trainingsmateriaal dat is ontwikkeld voor deze training is  op aanvraag beschikbaar voor opleiders binnen jeugdzorgorganisaties.  Hieraan zijn geen kosten verbonden. Het materiaal kan zo als basis dienen voor een interne training door eigen trainers.

Indien u interesse hebt in dit materiaal dan kunt u dit opvragen door een mail te sturen aan gezondwerken@fcb.nl.

De training wordt tevens aangeboden op basis van open inschrijving of als in-company training.  Hieraan zijn uiteraard wel kosten verbonden. Zie voor gedetailleerde informatie over deze training: de databank veilig en gezond werken op de site van FCB .

Uit de pilots blijkt dat het instrument op zich prima functioneert als agressieregistratiesysteem. Natuurlijk zijn er verbeteringen mogelijk, maar het is in de huidige vorm al goed bruikbaar. Bovendien wordt het nog steeds doorontwikkeld. Zo wordt er bijvoorbeeld nu gewerkt aan een app om agressieincidenten te kunnen melden via een smartphone.

Wel was in beide pilots sprake van een gering aantal meldingen. Het hebben van een digitaal meldingssysteem is niet voldoende om mensen te motiveren om agressieincidenten ook te melden. Het gebruik moet zijn ingebed in een samenhangend agressiebeleid. Essentieel is dat registratie ook toegevoegde waarde heeft, dat er zichtbaar iets gebeurt met de resultaten.

Jeugdzorg: Goed Werk laat op verzoek van STIPJ een onderzoek doen naar de regionale behoefte aan mbo’ers en hbo’ers in de Jeugdzorg. Onderzoeksbureau Panteia Stratus voert het onderzoek uit. Het kan zijn, dat je organisatie hier deze maand al voor benaderd wordt.

Voor meer informatie is Els Fuhring, senior beleidsmedewerker Arbeidszaken bereikbaar via els.fuhring@jeugdzorgnederland.nl of 030 298 3449.